Het koningshuis was veel nauwer betrokken bij het Nederlandse koloniale verleden dan jarenlang werd gedacht. Dat blijkt uit een omvangrijk historisch onderzoek dat koning Willem-Alexander in ontvangst nam. Coks Donders neemt de opvallendste conclusies met ons door. Verslaggever Jasmine van Dijk vroeg aan voorbijgangers op het Bijlmerplein naar een reactie.
Zo’n zestig onderzoekers werkten vier jaar aan het onderzoek. Hun conclusie: de Oranjes steunden het kolonialisme uit overtuiging en vonden ook gewelddadige onderdrukking van opstanden gerechtvaardigd. Volgens Donders kunnen die opvattingen niet zomaar worden verklaard door de tijdgeest, omdat er destijds ook tegengeluiden waren. Opvallend is dat de Oranjes vrijwel niets verdienden aan de transatlantische slavenhandel en Caribische slavernij. Dat kwam volgens de onderzoekers niet door morele bezwaren, maar doordat het niet lukte eraan te verdienen.
'Hij is het enige Europese staatshoofd die zo'n onderzoek heeft geïnitieerd.'
Bram Moszkowicz
Op het Bijlmerplein lopen de reacties uiteen. Een voorbijganger vraagt zich af wat nieuwe excuses nog toevoegen, terwijl een ander vindt dat er ook concrete hulp voor de ontwikkeling van Suriname moet komen. Daarbij hoeft het niet alleen om geld te gaan. Donders ziet het onderzoek ondertussen als aanleiding om de Nederlandse geschiedenis breder te bekijken, met meer aandacht voor de voormalige koloniën. Voor haar is het onderzoek geen eindpunt: “Nee, dit is zeker een komma.”
